#4. Hoe zijn wij geworden wie we zijn?

In zijn boek ‘Sapiens; een kleine geschiedenis van de mensheid’ neemt Yuval Noah Harari ons mee op reis door de geschiedenis van de mensheid. Hij geeft een antwoord op de vraag wie we zijn, waar we vandaan komen en hoe we geworden zijn wie we zijn.

Ontwikkeling van het brein
Dieren die erg op moderne mensen leken verschenen zo’n 2,5 miljoen jaar geleden op onze aarde. Generaties lang vielen ze niet op tussen de andere soorten waarmee ze hun leefgebied deelden.
De ontwikkeling van ons brein maakte dat mensen zich langzaam gingen onderscheiden.
Mensen hebben in vergelijking met andere dieren uitzonderlijk grote hersenen. Zoogdieren met een gewicht van 60 kilogram hebben een gemiddelde herseninhoud van 200 kubieke centimeter. De herseninhoud van de eerste mannen en vrouwen was 2,5 miljoen jaar geleden al drie keer zo groot en is nu bij de moderne mens zelfs 6 a 7 keer zo groot.
De ontwikkeling van het mensenbrein heeft geleid tot grote, steeds snellere veranderingen in de wereld.
Het op twee benen lopen lijkt bij de ontwikkeling van grote invloed geweest te zijn. Doordat we onze armen niet direct nodig hebben voor onze voortbeweging, bleven deze vrij voor andere doeleinden. Daarnaast waren voor rechtop lopen smallere heupen nodig, wat het geboortekanaal krapper maakte. Doordat de omvang van de hoofden van baby’s toenam werd sterven tijdens het baren voor vrouwen een gevaar. Vrouwen die vroeg bevielen, als het hoofd van de baby nog relatief klein en soepel was, deden het beter en bleven vaker in leven. De natuurlijke selectie ging zich toespitsen op vroeggeboorten. Na onze geboorte zijn we nog jarenlang afhankelijk van onze ouders of verzorgers voor voeding, bescherming en scholing. Ook dit heeft bijgedragen aan onze ontwikkeling, met name die van onze sociale vaardigheden.

Beheersing van het vuur
Een volgende belangrijke stap in de ontwikkeling van de mensheid was de beheersing van het vuur. De opkomst van de voedselbereiding stelde mensen in staat om meer soorten voedsel te eten, en er minder tijd aan te besteden.

Taalontwikkeling
Er wordt aangenomen dat de mensen hersenen in de loop van de tijd, door toevallige genetische veranderingen, op compleet nieuwe manieren leerden denken en communiceren.
Er ontstond een nieuw type taal. Deze taal is zeer flexibel. We kunnen een beperkt aantal geluiden en tekens verbinden tot een oneindig aantal zinnen, elk met een eigen betekenis. Daarmee kunnen we een buitengewone hoeveelheid informatie over onze omgeving tot ons nemen, opslaan en overbrengen. Informatie over wie er al dan niet te vertrouwen was zorgde dat kleine groepjes zich konden uitbreiden tot grotere groepen en dat mensen samenwerkingsverbanden konden aangaan. Onze taal maakte het mogelijk om er informatie mee over te brengen over bestaande dingen. Daarnaast konden we ook praten over dingen die niet bestaan. Ons vermogen tot het vertellen van verhalen stelde ons niet alleen in staat om dingen te verzinnen, het stelde ons vooral in staat dit samen met anderen te doen. Dit opende de weg naar snelle innovatie.

Van jagen naar het boerenbedrijf
Zo’n 2,5 miljoen jaar lang voedden mensen zich door planten te verzamelen en te jagen op dieren. Dit veranderde zo’n tienduizend jaar geleden, toen we al onze tijd en energie begonnen te besteden aan het beïnvloeden van de levensloop van een paar dier- en plantensoorten. De opkomst van het boerenbedrijf was een geleidelijk proces en heeft eeuwen in beslag genomen. Door het ontstaan van dorpen en de groei van de voedselvoorraad begon ook de bevolking te groeien.

Ontwikkeling van het schrift
Onze mentale beperkingen waren een rem op de grootte en complexiteit van menselijke groepen. De eersten die dit probleem overwonnen waren de Soemeriërs die een systeem uitvonden waarmee ze, buiten de hersenen om, informatie konden opslaan en verwerken. Het ging hierbij om de uitvinding van ‘het schrift’. Het schrift gaf opnieuw een nieuwe impuls aan onze groei en ontwikkeling.

Wetenschapsontwikkeling
Ook onze voorouders hebben geprobeerd om te ontdekken welke regels onze wereld aansturen.
De moderne wetenschap vertoont drie belangrijke verschillen met alle voorafgaande tradities: De bereidheid de eigen onwetendheid te accepteren. De bereidheid om dingen die we denken te weten, ook weer los te laten als er nieuwe inzichten ontstaan. En het gebruik van theorieën om nieuwe kennis en vaardigheden te verwerven.
De wetenschappelijke revolutie heeft veel nieuwe kennis en technologieën opgeleverd die onze ontwikkeling verder heeft versneld.

Wat leert deze geschiedenis jou over wie je bent, waar je vandaan komt
en hoe je geworden bent wie je bent?

Startpagina , vorige pagina , volgende pagina

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s